Thuế, phí lệ phí là một trong những quy định quan trọng mà không chỉ những người làm kế toán cần lưu ý mà người làm ở nhiều ngành nghề khác cũng cần nắm được. Việc nắm vững những quy định mới nhất là vô cùng quan trọng do chúng liên tục được cập nhật. Trong tháng 3/2020 này, sẽ có hàng loạt quy định mới liên quan đến thuế, phí lệ phí chính thức được áp dụng.
1. Những kiến thức cơ bản về thuế, phí lệ phí cần nắm vững
Trước khi tìm hiểu những quy định mới của năm 2020 này, cùng lãm rõ những khái niệm cơ bản về thuế, phí, lệ phí.
Có nhiều khái niệm khác nhau về thuế như:
Thuế là một khoản thu bắt buộc, không bồi hoàn trực tiếp của Nhà nước đối với các tổ chức và các cá nhân nhằm đáp ứng nhu cầu chi tiêu của Nhà nước vì lợi ích chung.
Hoặc có thể hiểu Thuế là một khoản phí tài chính bắt buộc hoặc một số loại thuế khác áp dụng cho người nộp thuế (một cá nhân hoặc pháp nhân) phải trả cho một tổ chức chính phủ để tài trợ cho các khoản chi tiêu công khác nhau.
Phí: là khoản tiền mà tổ chức, cá nhân phải trả nhằm cơ bản bù đắp chi phí và mang tính phục vụ khi được cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập và tổ chức được cơ quan nhà nước có thẩm quyền giao cung cấp dịch vụ công. Khoản 1 Điều 3 Luật Phí và lệ phí năm 2015 là những văn bản pháp luật quy định chi tiết về vấn đề này.
Tổ chức, cá nhân sử dụng dịch vụ công do cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập và tổ chức được cơ quan nhà nước có thẩm quyền giao cung cấp thì cần phải nộp phí theo quy định.
Lệ phí: là khoản tiền được ấn định mà tổ chức, cá nhân phải nộp khi được cơ quan nhà nước cung cấp dịch vụ công, phục vụ công việc quản lý nhà nước. khoản 2 Điều 3 Luật Phí và lệ phí năm 2015 là văn bản pháp luật quy định Danh mục lệ phí mà các cá nhân, tổ chức phải tuân thủ.
2. Trong ngành Hàng hải có sửa đổi quy định về thanh toán phí, lệ phí
Thông tư số 90/2019/TT-BTC sửa đổi Thông tư số 261/2016/TT-BTC quy định về phí, lệ phí hàng hải cũng như biểu mức thu phí, lệ phí hàng hải và Thông tư số 17/2017/TT-BTC hướng dẫn thu, nộp, quản lý và sử dụng phí, lệ phí hàng hải. Những quy định mới này sẽ có hiệu lực từ ngày 01/3/2020.
Dưới đây là những vấn đề cụ thể cần lưu ý về việc sửa đổi, bổ sung quy định về thanh toán phí, lệ phí hàng hải:
Người nộp phí, lệ phí hàng hải có nghĩa vụ nộp cũng như thanh toán xong các khoản phí, lệ phí hàng hải trước khi tàu thuyền được cảng vụ hàng hải cấp phép rời khu vực hàng hải. Trong thời hạn tối đa là 5 ngày làm việc kể từ ngày tàu thuyền được cấp phép rời cảng trong trường hợp Người nộp phí, lệ phí hàng hải được chậm nộp các khoản phí, lệ phí theo quy định. Cụ thể như sau:
- Theo Quy định tại khoản 1 Điều 3 Thông tư số 90/2019 thì người nộp phí, lệ phí có ký quỹ tại tổ chức tín dụng theo quy định của pháp luật dân sự để nộp phí, lệ phí cho tàu thuyền.
- Theo quy định tại khoản 2 Điều 3 Thông tư số 90/2019 thì người nộp phí, lệ phí có cam kết hoặc ký quỹ tại tổ chức tín dụng theo quy định của pháp luật dân sự để nộp phí, lệ phí tàu thuyền.
- Theo quy định tại điểm a khoản 6 Điều 6 Thông tư 261/2016 thì phí sử dụng vị trí neo, đậu đối với trường hợp phương tiện neo đậu từ 01 tháng trở lên tại khu vực hàng hải: Người nộp phí thực hiện nộp phí sử dụng vị trí neo, đậu theo tháng, thời hạn nộp trong ngày làm việc đầu tiên của tháng kể tiếp; tháng cuối cùng.
Người nộp phí, lệ phí thực hiện nộp phí, lệ phí như sau: Nộp phí, lệ phí bằng tiền mặt cho tổ chức thu hay nộp bằng hình thức thanh toán không dùng tiền mặt vào tài khoản của tổ chức thu phí, lệ phí mở tại Kho bạc Nhà nước (hoặc Ngân hàng thương mại).
Lưu ý hiệu lực thi hành của thông tư này như sau:
- Thông tư này có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01 tháng 3 năm 2020.
- Bãi bỏ khoản 4 Điều 3, điểm e khoản 2 Điều 8, khoản 2 Điều 17 và Phụ lục danh mục khu vực hàng hải trong khu vực quản lý của cảng vụ hàng hải ban hành kèm theo Thông tư số 261/2016/TT-BTC ngày 14 tháng 11 năm 2016 của Bộ trưởng Bộ Tài chính quy định về phí, lệ phí hàng hải và biểu mức thu phí, lệ phí hàng hải.
- Trường hợp các văn bản liên quan đề cập tại Thông tư này được sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế thì thực hiện theo văn bản mới được sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế.
- Trong quá trình thực hiện, nếu có vướng mắc đề nghị các tổ chức, cá nhân phản ánh kịp thời về Bộ Tài chính để nghiên cứu, hướng dẫn bổ sung.
Như vậy, với những doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực này cần lưu ý về những điểm mới của chính sách nhà nước để thực hiện đúng.
Có thể bạn quan tâm: Đối tượng phải thực hiện quyết toán thuế TNCN năm 2019
3. Thay đổi khung giá tính thuế tài nguyên một số loại khoáng sản
Thông tư số 05/2020/TT-BTC sửa đổi, bổ sung Thông tư số 44/2017/TT-BTC có hiệu từ ngày 05/3/2020 quy định về khung giá tính thuế tài nguyên đối với nhóm, loại tài nguyên có tính chất lý, hóa giống nhau. Theo thông tư mới này thì khung giá tính thuế tài nguyên đối với khoáng sản kim loại, khoáng sản không kim loại, sẽ được thay đổi, cụ thể như sau:
- Cát san lấp (bao gồm cả cát nhiễm mặn): mức giá tối đa tính thuế tài nguyên từ 80.000 đồng/m3 tăng lên 200.000 đồng/m3;
- Đất khai thác để san lấp, xây dựng công trình: mức giá tối thiểu tính thuế tài nguyên từ 49.000 đồng/m3 giảm còn 27.000 đồng/m3, giá tối đa vẫn giữ nguyên mức 70.000 đồng/m3;
- Đá vôi sản xuất vôi công nghiệp (khoáng sản khai thác): mức giá tối thiểu tính thuế tài nguyên từ 161.000 đồng/m3 giảm còn 63.000 đồng/m3 và mức giá tối đa từ 230.000 đồng/m3 giảm còn 90.000 đồng/m3;...
4. Thông tư số 04/2020/TT-BCT được ban hành về đấu giá hạn ngạch thuế quan nhập khẩu ô tô đã qua sử dụng
Mới đây, Thông tư Thông tư số 04/2020/TT-BCT được ban hành về đấu giá hạn ngạch thuế quan nhập khẩu ô tô đã qua sử dụng theo cam kết tại Hiệp định CPTPP. Thông tư này áp dụng cho các đối tượng sau:
- Thương nhân theo quy định của pháp luật Việt Nam.
- Tổ chức, cá nhân có liên quan đến việc nhập khẩu ô tô.
Những lưu ý mà các đối tượng có liên quan đến thông tư cần nắm vững đó là:
Phương thức phân giao hạn ngạch thuế quan
- Hạn ngạch thuế quan nhập khẩu ô tô đã qua sử dụng theo quy định tại Điều 3 Thông tư này được phân giao trên cơ sở đấu giá.
- Đối tượng tham gia đấu giá hạn ngạch thuế quan là thương nhân theo quy định của pháp luật Việt Nam.
Quy định đối với ô tô đã qua sử dụng nhập khẩu theo hạn ngạch thuế quan
- Ô tô đã được đăng ký lưu hành tại nước xuất khẩu trước khi về đến cửa khẩu Việt Nam theo quy định của pháp luật thì được gọi là ô tô đã qua sử dụng.
- Ô tô đã qua sử dụng nhập khẩu theo hạn ngạch thuế quan quy định tại Điều 3 Thông tư này phải đáp ứng quy tắc xuất xứ hàng hóa trong Hiệp định CPTPP và phải có Giấy chứng nhận xuất xứ khi làm thủ tục nhập khẩu.
- Ô tô đã qua sử dụng nhập khẩu theo hạn ngạch thuế quan quy định tại Điều 3 Thông tư này phải đáp ứng các quy định của pháp luật hiện hành về quy chuẩn kỹ thuật, chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường đối với ô tô, các quy định về cửa khẩu nhập khẩu ô tô.
- Chủng loại ô tô nhập khẩu phải phù hợp với nội dung của Giấy phép kinh doanh nhập khẩu ô tô theo quy định của pháp luật.
Thủ tục nhập khẩu
- Thương nhân nhập khẩu ô tô đã qua sử dụng là doanh nghiệp đã được Bộ Công Thương cấp Giấy phép kinh doanh nhập khẩu ô tô theo quy định của pháp luật.
- Trường hợp thương nhân tham gia đấu giá và trúng đấu giá nhưng không có Giấy phép kinh doanh nhập khẩu ô tô thì ủy thác cho doanh nghiệp có Giấy phép kinh doanh nhập khẩu ô tô thực hiện nhập khẩu.
- Khi làm thủ tục nhập khẩu ô tô đã qua sử dụng theo hạn ngạch thuế quan, ngoài việc thực hiện các thủ tục nhập khẩu theo quy định hiện hành thương nhân xuất trình văn bản của Bộ Công Thương thông báo giao quyền sử dụng hạn ngạch thuế quan nhập khẩu ô tô đã qua sử dụng cho cơ quan Hải quan.
- Các quy định về bảo hành, bảo dưỡng, triệu hồi xe ô tô được thực hiện theo Nghị định số 116/2017/NĐ-CP ngày 17 tháng 10 năm 2017 của Chính phủ quy định điều kiện sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu và kinh doanh dịch vụ bảo hành bảo dưỡng ô tô.
Lượng hạn ngạch thuế quan ô tô đã qua sử dụng NK hàng năm theo cam kết tại Hiệp định CPTPP như sau:
Ngoài ra, tháng 3 này quy định về việc tăng mức thu phí thăm quan Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam với người lớn cũng được áp dụng. Ngoài những quy định mới về thuế, phí kệ phí thì nhà nước cũng ban hành rất nhiều các quy định mới liên quan đến nhiều mặt của đời sống kinh tế, xã hội như:
- Hướng dẫn quy trình lựa chọn sách giáo khoa
- Muốn nhập quốc tịch Việt Nam phải biết tiếng Việt
- Quy định mới về điều kiện thanh toán thuốc cho người có thẻ BHYT
- Bán rượu dưới 5,5 độ không bắt buộc phải có giấy phép
- Trợ cấp cho giáo viên nghỉ hưu chưa hưởng phụ cấp thâm niên
- Bằng đại học không còn ghi hệ đào tạo chính quy hay tại chức
- Cảnh sát giao thông “vòi tiền” người vi phạm bị buộc thôi việc
Để luôn hoàn thành tốt công việc chuyên môn của mình cũng như sống, học tập, làm việc theo hiến pháp và pháp luật thì việc luôn cập nhật những quy định mới của nhà nước là vô cùng quan trọng. Hy vọng bài viết trên đây đã giúp bạn đọc phần nào hiểu được các quy định mới của nhà nước về thuế, phí lệ phí.
Xem thêm: Phần mềm kế toán của BRAVO
