Mục lục
Từ năm 2019, Hóa đơn điện từ trở thành một vấn đề vô cùng nóng đối với các doanh nghiệp tại Việt Nam. Đã có khá nhiều thông tư, nghị định liên quan đến nội dung này được ban hành. Tuy nhiên cho đến hiện tại, việc áp dụng Hóa đơn điện tử (HĐĐT) vẫn chưa được đồng bộ. Vừa mới đây, Chính phủ tiếp tục ban hành Nghị định 123/2020/NĐ-CP thống nhất quy định về mọi nội dung liên quan HĐĐT, đặc biệt là lộ trình áp dụng trong doanh nghiệp. Chi tiết nội dung mời bạn đọc theo dõi bài viết sau.
1. Lộ trình áp dụng hóa đơn điện tử trong doanh nghiệp mới
a. Thời điểm đến trước ngày 01/07/2022:
Căn cứ theo nội dung Khoản 2 Điều 59 và Khoản 1,2 Điều 60 thì việc bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử chỉ áp dụng với những đơn vị kinh doanh nhận được thông báo chuyển đổi từ cơ quan thuế. Tiêu chuẩn của các đơn vị được chỉ định là đáp ứng được điều kiện về cơ sở vật chất, hạ tầng công nghệ thông tin ứng dụng.
b. Thời điểm từ ngày 01/07/2022
Căn cứ theo quy định, kể từ ngày 01/07/2022, sẽ có một số trường hợp doanh nghiệp sẽ phải bắt buộc áp dụng HĐĐT bao gồm:
- Các đơn vị, cơ sở kinh doanh không thực hiện giao dịch với cơ quan thuế bằng phương tiện điện tử (không có phần mềm kế toán, không có hạ tầng CNTT, không có phần mềm hóa đơn điện tử). Cụ thể bao gồm các trường hợp: Doanh nghiệp vừa và nhỏ, hợp tác xã, hộ cá nhân trong vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn; Doanh nghiệp vừa và nhỏ khác theo quy định.
- Các đơn vị, cơ sở kinh doanh trong thời gian hệ thống hạ tầng CNTT cấp mã hóa đơn của cơ quan thuế gặp phải sự cố, chưa khắc phục được và sử dụng giải pháp hóa đơn giấy do cơ quan thuế đề xuất.
- Sử dụng hóa đơn bán tài sản công khi xử lý tài sản công
- Hóa đơn bán hàng dự trữ quốc gia khi bán hàng dự trữ quốc gia theo quy định và không nhận được thông báo chuyển đổi từ cơ quan thuế.
2. Các văn bản liên quan đến hóa đơn điện tử có hiệu lực cho đến hiện tại
Nghị định 123/2020/NĐ-CP được ban hành vào ngày 19/10/2020 và bắt đầu có hiệu lực kể từ ngày 01/07/2022. Theo đó toàn độ các văn bản liên quan đến HĐĐT từ trước đến nay sẽ tiếp tục duy trì hiệu lực đến hết ngày 30/06/2022. Chi tiết bao gồm:
- Văn bản quy định về hóa đơn bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ NĐ 51/2010/NĐ-CP;
- NĐ 04/2014/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều quy định tại NĐ 51/2010/NĐ-CP;
- Văn bản quy định về hóa đơn điện tử khi bán hàng hóa cung ứng dịch vụ NĐ 119/2018/NĐ-CP;
- Văn bản hướng dẫn về khởi tạo, phát hành và sử dụng HĐĐT bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ TT 32/2011/TT-BTC;
- Văn bản hướng dẫn việc quản lý, sử dụng hóa đơn vận tải – TT 191/2010/TT-BTC;
- TT 39/2014/TT-BTC; QĐ 1209/QĐ-BTC; QĐ 2660/QĐ-BTC; TT 37/2017/TT-BTC.
3. Quy định về việc tiếp tục sử dụng hóa đơn đã phát hành
Trước khi Nghị định 123/2020/NĐ-CP được ban hành ngày 19/10/2020, Nghị định 119/2018/NĐ-CP đã quy định, tất cả các doanh nghiệp đều phải bắt buộc chuyển đổi sử dụng hóa đơn điện tử kể từ ngày 01/11/2020. Vì vậy hiện tại có những doanh nghiệp vẫn đang sử dụng hình thức hóa đơn giấy, có những doanh nghiệp đã thực hiện chuyển đổi sử dụng hóa đơn điện tử. Vậy căn cứ theo quy định tại NĐ mới, các doanh nghiệp sẽ phải xử lý thế nào với hình thức hóa đơn đang phát hành của mình?
Cho đến thời điểm trước ngày 1/7/2022, cho dù đang đăng ký phát hành hóa đơn dưới hình thức nào (đặt in, tự in, hóa đơn điện tử có mã hay không có mã của cơ quan thuế trước ngày 19/10/2020) doanh nghiệp đều được tiếp tục được sử dụng hóa đơn phát hành hình thức hiện tại theo các quy định hiện hành.
Trong thời điểm đến hết ngày 30/06/2022, nếu doanh nghiệp nhận được thông báo của cơ quan thuế về việc chuyển đổi để áp dụng hóa đơn điện tử thì:
- Doanh nghiệp phải nghiêm chỉnh chấp hành quy trình chuyển đổi theo quy định, nếu cơ sở kinh doanh đáp ứng điều kiện về hạ tầng công nghệ thông tin để chuyển đổi.
- Doanh nghiệp thực hiện gửi dữ liệu hóa đơn đến cơ quan thuế theo mẫu số 03/DL-HĐĐT phụ lục IA ban hành kèm theo NĐ 123/2020 cùng với việc nộp tờ khai thuế GTGT. Cơ quan thuế sẽ lưu dữ liệu hóa đơn của doanh nghiệp này trên Cổng thông tin điện tử nhằm mục đích phục vụ cho việc tra cứu dữ liệu hóa đơn online.
>>> Xem thêm: Hướng dẫn thủ tục đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử
4. Quy định về việc sử dụng hóa đơn dành cho cơ sở kinh doanh mới thành lập
Tương tự như các doanh nghiệp thông thường khác, trong thời điểm sau khi nghị định 123/2020 được ban hành cho tới thời điểm 01/07/2022, nếu đăng ký thành lập mới sẽ có 2 trường hợp như sau:
- Không nhận được thông báo chuyển đổi từ cơ quan thuế, cơ sở kinh doanh có thể chủ động đăng ký hình thức phát hành hóa đơn phù hợp với năng lực và nhu cầu của doanh nghiệp theo quy định tại các văn bản liên quan.
- Trong quá trình xem xét cơ quan thuế quyết định ra thông báo cơ sở kinh doanh đó phải thực hiện áp dụng chuyển đổi theo quy định mới thì:
+ Doanh nghiệp sẽ phải thực hiện các quy định phát hành hóa đơn điện tử theo hướng dẫn nếu đáp ứng điều kiện về hạ tầng công nghệ thông tin.
+ Trong trường hợp cơ sở vật chất hạ tầng chưa thể đáp ứng điều kiện chuyển đổi mà vẫn phải tiếp tục sử dụng hình thức phát hành hóa đơn giấy thì doanh nghiệp phải thực hiện công việc gửi dữ liệu hóa đơn theo mẫu số 03/DL-HĐĐT phụ lục IA ban hành kèm theo NĐ 123/2020 khi nộp tờ khai thuế GTGT.
Do thực trạng tại Việt Nam, quy mô doanh nghiệp vừa và nhỏ, hình thức cơ sở kinh doanh hộ gia đình, tư nhân còn nhiều. Vì vậy khả năng về nhân lực và vật lực để các doanh nghiệp đầu tư đồng bộ về cơ sở hạ tầng CNTT còn hạn chế. Nên các cơ quan chính quyền đã kéo dài thời gian yêu cầu bắt buộc tất cả các doanh nghiệp thực hiện việc chuyển đổi phát hành hóa đơn điện tử hơn 1 năm nữa. Song, Nhà nước và Chính phủ luôn khuyến khích và động viên các doanh nghiệp sớm thực hiện việc chuyển đổi. Bởi lợi ích của việc sử dụng HĐĐT đem lại cho bản thân doanh nghiệp và cộng đồng là vô cùng lớn.
Vì vậy các cơ sở kinh doanh cần đẩy mạnh công tác chuyển đổi của mình để sớm thích nghi với những công nghệ mới bắt kịp xu hướng thời đại công nghệ 4.0, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển lớn mạnh của doanh nghiệp.
